Het nieuwe cultuurcentrum MUZE brengt oude mijnarchitectuur en moderne cultuur samen. Door de unieke transformatie van het ophaalmachinegebouw op de mijnsite van Zolder, is MUZE een dynamische ontmoetingsplek geworden die verschillende functies harmonieus integreert.
Het project kadert in een ruimere aanpak van de mijnsite, ook ontworpen door CLVR architecten en ARAT, waarbij de circulatie doorheen de gebouwen en de relatie met de omgeving (plein, parking en openbaar domein) interessanter, functioneler en mooier werd.
MUZE is ondergebracht in het historische ophaalmachinegebouw op de Zolderse mijnsite. De uitdaging bestond erin de nieuwe voorzieningen in het als industrieel erfgoed beschermde ophaalgebouw te integreren zonder het historische karakter te verliezen. De nieuwe schouwburg werd geïntegreerd in ophaalmachinegebouw 3. Ophaalgebouw 2 doet dienst als foyerruimte annex museale ruimte van waaruit de tribune toegankelijk is. De toneeltoren werd zorgvuldig tussen de bestaande zijwanden van de annex geplaatst, waardoor het oorspronkelijk en herkenbare volume behouden bleef. Door puzzelwerk, met respect voor bestaande structuren, kon het grootste deel van het bouwprogramma van het cultuurcentrum ingepast worden in de bestaande delen. De balzaal werd in een nieuw volume toegevoegd en fungeert als oostelijke pleinwand.
In het hart van het gebouw, aansluitend op het inkomgedeelte, bevindt zich het Muzecafé. Het is het schakelpunt tussen de verschillende onderdelen van het cultuurcentrum en het bredere ZLDR luchtfabriek-complex.
De schouwburg beschikt over een tribune met 400 zitplaatsen. De multifunctionele balzaal biedt plaats aan 500 tot 600 zitplaatsen of 1000 staanplaatsen en voldoet aan de Vlarem II-vereisten.
Naast de grote schouwburg herbergt MUZE ook een kleinere Black Box-zaal, ideaal voor intiemere voorstellingen, gelegen naast het Muzecafé voor een dynamische interactie. In de kelderverdieping bevinden zich de kleedkamers, sanitaire voorzieningen en een dansstudio, wat het cultuurcentrum tot een veelzijdige en inspirerende locatie maakt voor zowel artiesten als bezoekers.
Gemeente Heusden-Zolder had een goede visie over de opwaardering van de voormalige mijnsite van Zolder. CLVR architecten heeft samen met ARAT hierop ingespeeld. Het ontwerpt respecteert het industrieel erfgoed optimaal, maar benut het ook om een meerwaarde te creëren qua beleving. Daarnaast biedt het een garantie op de instandhouding van de waardevolle gebouwen door er zinvolle functies in onder te brengen. De energetische performantie was daarbij een grote uitdaging. Gezien de beschermde status konden we enkel de dak- en vloerisolatie in lijn met de hedendaagse eisen brengen. In de 50 à 60cm dikke gevels hebben we enkel het buitenschrijnwerk kunnen verbeterd. Ook al blijven de warmteverlies door de dikke bakstenen gevels beperkt, het is niet het geschikte uitgangsscenario voor een zuinige klimaatoplossing. Het nieuwe volume is wel optimaal geïsoleerd. Een klassiek verwarmingssysteem verzekert een snelle koeling of opwarming van de ruimte. Het ventilatiesysteem recupereert een hoge aandeel warmte uit de afgevoerde lucht.
